Egzotyka 2027

Rodzinne ferie

poniedziałek - piątek 9:00 - 17:00

BLOG APETYTU NA ŚWIAT

Bytów i Bukowa Góra

12 listopada 2013

Ten artykuł przeczytasz w 5 minut.

Niedzielna wycieczka miała w zasadzie ograniczyć się tylko do znalezienia i zwiedzenia poniemieckiego cmentarza leśników na Bukowej Górze. Ale ponieważ przyłączyli się do niej znajomi z dziećmi i uzbierała się spora gromadka żądnych przygód Apetytowiczów, to i liczbę atrakcji należało zwiększyć. Ostatecznie zwiedziliśmy zamek krzyżacki w Bytowie, zabytkowy most kolejowy nad Borują oraz cmentarz leśników na Bukowej Górze.

Zamek krzyżacki w Bytowie

Naszą wycieczkę zaczęliśmy od zamku, który Krzyżacy wznieśli w latach 1389-1406. W owych czasach na tronie polskim zasiadał Władysław Jagiełło. Wojna pomiędzy państwem zakonnym a Polską wydawała się nieuchronna. Budowę twierdzy strzegącej południowo-zachodnich rubieży państwa zakonnego powierzono Mikołajowi Fellensteinowi. Zamek zbudowano na planie prostokąta, z basztami w każdym rogu – trzy z nich są okrągłe, jedna jest kwadratowa.

Na terenie budowli znajduje się hotel, restauracja i Muzeum Zachodnio-Kaszubskie.

Odbudowę i renowację zamku zaczęto w latach 60-tych XX wieku.  Remont Wieży Prochowej zakończono w 1983 roku, a w roku 1991  oddano do użytku dwie dalsze budowle skrzydła północnego: Dom Zakonny i Basztę Młyńską. To w tych trzech obiektach ulokowano muzeum.

Zamek krzyżacki w Bytowie

Zamek krzyżacki w Bytowie

Zamek krzyżacki w Bytowie

W muzeum możemy obejrzeć wystawę stałą i wystawy czasowe. Wystawa stała to dział etnograficzny, który prezentuje zabytki kultury materialnej południowo-zachodniej części Kaszub i obejmuje okres od II połowy XVII wieku, aż po dzień dzisiejszy. W trakcie zwiedzania zapoznaliśmy się z przedmiotami wykorzystywanymi w rolnictwie, rybołówstwie, pszczelarstwie, rzemiośle czy tkactwie. I chociaż muzeum nie prezentuje swoich zbiorów w jakiś nowoczesny sposób to wystawa wzbudziła zainteresowanie dzieci. Co chwilę słyszeliśmy gorączkowe i zaciekawione głosy i pytania „a do czego to służy?”.

Muzeum Zachodnio-Kaszubskie

Muzeum Zachodnio-Kaszubskie

Na kolejnych piętrach muzeum oglądaliśmy eksponaty związane ze współczesną sztuką ludową Kaszub – malarstwo, haft, stroje ludowe, niezwykle ciekawe instrumenty muzyczne, itp.

Następnie udaliśmy się na zwiedzanie murów i baszty. Dzieci oczywiście przodem – żywioł jak fala tsunami. Gdy zbliżaliśmy się do baszty usłyszeliśmy ich podniecone głosy – „Biała Dama! Biała Dama!”. Jak szybko się okazało była to sesja ślubna na zamku 😉

Biała Dama

Most kolejowy w Bytowie

Kolejną atrakcją turystyczną Bytowa, którą chcieliśmy zobaczyć był most kolejowy. Znajduje się trochę na uboczu od drogi, niedaleko nieczynnej stacji kolejowej. Przy pierwszej próbie przejechaliśmy tuż obok i go nie zauważyliśmy… Potem wróciliśmy na dworzec, zostawiliśmy tam samochody i do mostu doszliśmy krótkim spacerkiem.

Most wybudowano nad rzeką Borują około 1884 roku i składa się z sześciu murowanych przęseł o kolistych sklepieniach wykonanych z cegły ceramicznej. Łuki sklepień wsparto na podporach murowanych z kamienia granitowego. Na filarach znajdują się płaskorzeźby z piaskowca przedstawiające herby Rzeszy, Prus, Pomorza, Bytowa i niemieckich kolei. Most należy do jednych z najciekawszych i najpiękniejszych zabytków kolejowych Pomorza.

Most kolejowy w Bytowie

Zabytek ten jest nietypowy również pod innym względem. Otóż jest to jedyny most kolejowy w Polsce, po którym nie przejechał żaden pociąg… Wybudowano go ponad 120 lat temu jako część linii kolejowej Bytów – Korzybie. Jednak już po wybudowaniu mostu projektanci przesunęli linię kolejową kilkadziesiąt metrów dalej. Podobno z powodu klątwy. Ale czy to nie był tylko zabieg by w pewien sposób wyciszyć niegospodarność inwestora? Co byśmy obecnie powiedzieli na taką sytuację? Prasa miałaby używanie 😉

Most kolejowy w Bytowie

Ale wróćmy do tej tajemniczej klątwy…

Budowa mostu była niezwykle skomplikowana technicznie z powodu warunków terenowych – grunt był niestabilny, wypełniony grubą warstwą torfu. Aby zapewnić stabilne podłoże dla filarów włoscy specjaliści postanowili wydrążyć pod każdym z nich głębokie studnie sięgające aż do piaszczystego podłoża. Następnie wypełniano je masą kamienno-cementową. Podczas zalewania jednej z nich wydarzył się tragiczny wypadek – do wnętrza studni wpadł pracujący przy niej robotnik. Niestety jego koledzy nie zdążyli go wyciągnąć nim studnię wypełniła tężejąca masa. Ponoć jego ciało tkwi tam do dziś, ściągając na most nieszczęście…

Most kolejowy w Bytowie

Cmentarz leśników na Bukowej Górze

Z Bytowa ruszyliśmy w poszukiwaniu odległej o około 10 km Bukowej Góry. To na niej, w rezerwacie „Bukowa Góra nad jeziorem Pyszne”, znajduje się jedyny w Polsce cmentarz leśników. Jest to bardzo nietypowa nekropolia ewangelicka – położona wśród drzew, będąca miejscem spoczynku leśników i pracowników leśnych nadleśnictwa Zerrin i ich rodzin. Pochówków dokonywano tu od 1874 do 1939 roku.

Zanim jednak doszliśmy do samego cmentarza odbyliśmy krótki spacer przez rezerwat. Pogoda tego dnia dopisywała, humory również, więc szybko zaczęliśmy się wygłupiać, podrzucać liście, itp.

Rezerwat Bukowa Góra

Rezerwat Bukowa Góra

W lesie rosną nawet 180-letnie buki i dęby. Smukłe i wysokie. O grubych pniach. Robią majestatyczne wrażenie. Wzdłuż ścieżki edukacyjnej znajdują się tablice informujące m. in. o tym, że w takich naturalnych warunkach buk żyje nawet 300 lat.

Rezerwat Bukowa Góra

Po kilkunastu minutach dotarliśmy do głównego celu naszej wycieczki – cmentarza leśników.

Istnieje kilka wersji historii powstania tego miejsca. Jednak każda z nich nierozerwalnie wiąże się z tragiczną historią śmierci nadleśniczego O. H. Smaliana – śmierci samobójczej… O tym, że był postacią nietuzinkową świadczą napisy na jego nagrobku:

Tu pod tym kamieniem w swoim ukochanym gaju spoczywa Otto Heinrich Smalian, nadleśniczy królewski ur. 23.9.1827 w Stralsund, zm. 17.2.1874 w Zerrin.

Cmentarz leśników na Bukowej Górze

Natomiast na rewersie umieszczono opis jego zasług dla lasów:

Szlachetnemu człowiekowi honoru, serdecznemu przyjacielowi ludzi, niezmiennie wiernemu obowiązkom w służbie leśnej, niestrudzonemu opiekunowi lasów przez 14 lat powierzonych jego opiece, które w swojej gorliwości oczyszczał, pielęgnował, pomnażał i odnawiał, z tego 1800 ha zarządzanym przez niego leśnictwie, dał potomności trwałe świadectwo. Dedykują mu ten pomnik jego krewni, towarzysze pracy, liczni przyjaciele i admiratorzy.

Cmentarz leśników na Bukowej Górze

Na tym samym cmentarzu pochowano jego serdecznego przyjaciela – leśnika Friedricha Adolpha Olberga. Nadleśnictwo Zerrin było jego ulubionym okręgiem inspekcyjnym i w testamencie zażyczył sobie, by jego doczesne szczątki złożono na Bukowej Górze. W ten sposób narodziła się tradycja grzebania na tej nekropolii ludzi lasu… Na jej terenie naliczymy 31 grobów, a ostatnią pochowaną tam osobą była żona przodownika leśnego –  Ida Schüschke (zm. w 1939 r.).

Widać, że cmentarz przeszedł ciężkie chwile. Wiele nagrobków jest zniszczonych. Jednak staraniem polskiej leśniczki Joanny Gil-Ślebody uporządkowano go i ponownie ogrodzono. Został również wpisany do rejestru zabytków. Cmentarz sprawia niesamowite wrażenie – stare nagrobki, pismo gotyckie, żeliwne krzyże porośnięte mchem…

Cmentarz leśników na Bukowej Górze

Cmentarz leśników na Bukowej Górze

Cmentarz leśników na Bukowej Górze

I tak nasza niedzielna wycieczka dobiegła końca… Połączyliśmy w niej zarówno zwiedzenie ciekawych atrakcji turystycznych (zamek krzyżacki, zabytkowy most kolejowy, cmentarz leśników) jak i zdrowy spacer po pięknym lesie. No i odwiedzenie tak nietypowego cmentarza dobrze wpisuje się w nastrój początków listopada, gdy wszyscy wspominamy zmarłych…

Zachęcam Was do odwiedzenia Bytowa i okolic. Ja na pewno jeszcze tam wrócę, ponieważ na tych terenach jest znacznie więcej ciekawych miejsc niż tylko te, które udało nam się odwiedzić w niedzielę…

AUTOR ARTYKUŁU

POROZMAWIAJMY O PODRÓŻACH

Komentarze (0)

Masz pytanie albo własne doświadczenie? Dołącz do rozmowy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Zapisz się na newsletter

Odkrywaj świat, nawet gdy nie podróżujesz

Praktyczne porady podróżnicze od ludzi, którzy przemierzyli świat wzdłuż i wszerz,
fascynujące inspiracje z najdalszych zakątków globu czekających na odkrycie
i pierwszeństwo rezerwacji na najbardziej pożądane wyprawy.

Praktyczne porady podróżnicze od ludzi, którzy przemierzyli świat wzdłuż i wszerz, fascynujące inspiracje z najdalszych zakątków globu czekających na odkrycie i pierwszeństwo rezerwacji na najbardziej pożądane wyprawy.

Przejdź do treści